İnsülin ve İnsülin Direnci

Serap AKKURT | 07.04.2020

İNSÜLİN VE İNSÜLİN DİRENCİ HAKKINDA

İnsülin ;pankreastaki  beta hücreleri tarafından kandaki  glikoz(şeker) seviyesinin artışıyla salınan, kandaki glikozu kaslara veya karaciğerdeki depolara girişini
kolaylaştıran peptid hormonudur.Dolayısıyla kandaki glikoz artışı insülin salınımının en güçlü uyarıcısıdır.

Sağlıklı bir bireyde kandaki glikoz düzeyi  70-100 mg/dl aralığında olmaktadır.İnsülin hormonunun  yetersiz çalışması durumunda kan glikozu vücut dokuları tarafından kullanılamaz ve bunun sonucunda kandaki glikoz seviyesi normal seviyelerin üzerine  çıkar.İnsülin direnci ise ; kan dolaşımında bulunan normal konsantrasyondaki insüline karşı azalmış cevap olarak tanımlansada  daha  açık bir ifadeyle  vücuttaki şekeri kontrol etmek amacıyla salınan insülinin etkisini göstermesindeki zorluk olarak ifade edilebilir.İnsülin direncinin artmasıyla vücuttaki şekeri kontrol altına almak için salınan insülin seviyesi de artacaktır.Bu durumda insülin direnci olan bireylerin kandaki insülin miktarı yüksektir.Aynı zamanda insülin direnci gelişimi karaciğerde artan glikoz yapımının aksine kasta azalmış glikoz alımıyla karakterize edilmektedir.

İnsülin direncine sahip bireylerin kilo vermede zorlandıkları görülmektedir bu durum ise insülinin hipotalamustaki  iştah merkezini uyararak normalden daha sık yemek  yenilmesine sebep olmasıyla ilişkilendirilebilir.Yapılan araştırmalar  sonucunda  obez ,diyabetik olmayan ve tip 2 diyabetik bireylerde insülin direncinin görülebileceği tespit edilmiştir.Obezitede ki serbest yağ asitlerindeki artışında insülin direnci gelişiminde rol oynadığı yapılan çalışmalar sonucunda belirtilmektedir.İnsülin direncinin başlangıcındaki bireylere beslenme düzenlenmesi ve düzenli egzersiz yapılmasıyla  ideal kiloyu uzun süre korudukları takdirde diyabet ve hiperglisemi riskini azaltabilecekleri söylenebilir.  

  Diyetlerinde karbonhidrat alımını kısıtlayan bireylerin kandaki glikoz ve insülin seviyesinin düşüşü görülmektedir  ve bu beslenme şeklinin egzersiz ile desteklenmesi gerekmektedir.Glikoz, fruktoz ve mısır şurubu içeren gıdaları fazla tüketen bireylerin insülin direncini ve obezite riskini arttırdığı belirtilmektedir.



 

KAYNAKLAR

Flier JS. Lilly Lecture: syndromes of insulin resistance. From patient to gene and back again.Diabetes 1992;41:1207-19.

Li G, Zhang P, Wang J. The long-term effects of lifestyle interventions to prevent diabetes in the China Da Qing Diabetes Prevention Study: a 20 year follow-up study. Lancet 2008;371:1783-1789.

Wilcox, G. (2005). Insulin and insulin resistance.Clinical biochemist reviews,26(2),19.

Aydın, İ. (2013). Şeker ve diyabet.Ayrıntı Dergisi,1(9).